Bỏ qua đến nội dung chính
Mục lục

strftime() và strptime() trong Python: định dạng ngày

AIDev Team · duyệt: Nguyễn Việt Chung

Bài 5/14 · Chương 9

Module, gói và môi trường

  • 5 phút
  • Cơ bản
  • Python 3.14
  • Cập nhật

strftime() đổi một ngày thành chuỗi theo mẫu bạn chọn, còn strptime() đọc một chuỗi có ngày tháng thành giá trị ngày của Python. Bạn cần cặp hàm này khi in lịch thi kiểu 31/12/2026 cho người đọc, hay khi đọc một dòng 05/09/2026 từ file danh sách lớp rồi tính toán trên ngày đó.

Cần biết trước: datetime và ép kiểu.

Đổi ngày thành chuỗi bằng strftime()

print() in một ngày theo dạng 2026-12-31, ít người Việt quen đọc. Phương thức strftime() (string format time, định dạng thời gian thành chuỗi) nhận một mẫu và trả về chuỗi:

python
from datetime import datetime

buoi_thi = datetime(2026, 12, 31, 7, 30)
print(buoi_thi.strftime("%d/%m/%Y"))
print(buoi_thi.strftime("%H:%M ngày %d/%m/%Y"))
print(buoi_thi.strftime("%Y-%m-%d"))
print(type(buoi_thi.strftime("%d/%m/%Y")))

KẾT QUẢ

31/12/2026
07:30 ngày 31/12/2026
2026-12-31
<class 'str'>

Mẫu giống một tờ phiếu in sẵn có các ô trống: mỗi mã bắt đầu bằng % là một ô, Python điền phần tương ứng của ngày vào, còn mọi ký tự khác (/, :, chữ "ngày") được giữ nguyên. Năm mã hay dùng:

Mã

Nghĩa

Với buoi_thi ở trên

%d

ngày, hai chữ số

31

%m

tháng, hai chữ số

12

%Y

năm, bốn chữ số

2026

%H

giờ từ 00 tới 23

07

%M

phút

30

Kiểu date cũng có strftime(), chỉ không có giờ và phút: mã giờ, phút in 00. Kết quả luôn là str, nên dùng được trong phép nối chuỗi hay f-string.

Đổi 7, 30 thành 19, 5 rồi chạy lại: dòng thứ hai in 19:05 ngày 31/12/2026.

Đọc chuỗi thành ngày bằng strptime()

Chiều ngược lại: file lịch học ghi buổi đầu tiên là "05/09/2026 07:30". Muốn cộng ngày hay so sánh, bạn đổi nó thành datetime bằng datetime.strptime() (string parse time, đọc thời gian từ chuỗi), với đúng mẫu mà chuỗi được viết:

python
from datetime import datetime

dong = "05/09/2026 07:30"
buoi_dau = datetime.strptime(dong, "%d/%m/%Y %H:%M")
print(buoi_dau)
print(buoi_dau.day, buoi_dau.month, buoi_dau.hour)
ngay_dau = buoi_dau.date()
print(ngay_dau, type(ngay_dau))

KẾT QUẢ

2026-09-05 07:30:00
5 9 7
2026-09-05 <class 'datetime.date'>

strptime() được gọi trên chính kiểu datetime, không trên một ngày có sẵn, và trả về một datetime. Chuỗi chỉ có ngày thì phần giờ là 00:00; cần một date thì gọi thêm .date(). Mẫu phải khớp chuỗi từng ký tự: dấu /, dấu cách, dấu : đều phải có đúng chỗ.

Đọc, tính rồi in lại

Việc hay gặp là cả ba bước liền nhau: đọc chuỗi bằng strptime(), tính trên ngày, in kết quả bằng strftime(). Ví dụ dưới tính các ngày nộp bài sau một buổi học ngày 28/02/2028:

python
from datetime import datetime, timedelta

ngay = datetime.strptime("28/02/2028", "%d/%m/%Y")
for so_ngay in [1, 2, 30]:
    sau = ngay + timedelta(days=so_ngay)
    print(sau.strftime("%d/%m/%Y"))

KẾT QUẢ

29/02/2028
01/03/2028
29/03/2028

Năm 2028 nhuận nên một ngày sau 28/02 là 29/02. Bạn không tự xử lý năm nhuận hay sang tháng: phần đó để datetime lo, còn chuỗi chỉ là dạng để đọc vào và in ra. Cách in thứ trong tuần hay tên tháng bằng tiếng Việt nằm ở bài định dạng tiền và ngày kiểu Việt Nam.

Kiểm tra nhanh

  1. Sau dòng from datetime import date, date(2026, 9, 5).strftime("%d/%m/%Y") trả về gì?

    • 5/9/2026
    • 05/09/2026
    • 2026-09-05
  2. Trong khung bẫy viết %d/%M/%Y, vì sao ô tháng in ra 30?

    • %M là mã của phút, và buoi_thi có 30 phút
    • %M là tháng viết bằng chữ
    • Python đếm tháng từ 0 nên cộng thêm vào
  3. Sau from datetime import datetime, những lời gọi nào báo ValueError?

    • datetime.strptime("2026-11-11", "%d/%m/%Y")
    • datetime.strptime("11/11/2026", "%d/%m/%Y")
    • datetime.strptime("31/02/2026", "%d/%m/%Y")
    • datetime.strptime("1/2/2026", "%d/%m/%Y")
  4. Lệnh print("12/10/2025" < "05/09/2026") in ra gì?

    • True
    • False
    • Báo lỗi TypeError
Đúng hết lần đầu +15 XP

Bài tập

Tính ngày hẹn sau một số ngày

Lịch học lưu ngày dạng chuỗi dd/mm/yyyy, như "05/09/2026". Viết thân hàm ngay_sau(chuoi_ngay, so_ngay): đọc chuoi_ngay bằng datetime.strptime(), cộng so_ngay ngày (có thể âm), rồi đổi lại thành chuỗi cùng dạng bằng strftime().

Ví dụ ngay_sau("31/12/2026", 1) trả về "01/01/2027".

Trả về: ngày mới dạng dd/mm/yyyy, một str.

python
from datetime import datetime, timedelta

def ngay_sau(chuoi_ngay, so_ngay):
    pass  # Viết thân hàm thay cho dòng này

Tóm tắt

  • ngay.strftime(mau) trả về một chuỗi; datetime.strptime(chuoi, mau) trả về một datetime.

  • %d ngày, %m tháng, %Y năm bốn chữ số, %H giờ, %M phút; mọi ký tự khác giữ nguyên.

  • %m (tháng) khác %M (phút): nhầm hai mã thì Python không báo lỗi.

  • Chuỗi không khớp mẫu, hoặc ngày không có trên lịch, làm strptime() báo ValueError.

  • Đọc chuỗi thành ngày trước khi so sánh hay cộng trừ, in lại bằng strftime() ở bước cuối.

Câu hỏi thường gặp

Định dạng ngày tháng trong Python kiểu Việt Nam viết thế nào?

Dùng mẫu "%d/%m/%Y": date(2026, 12, 31).strftime("%d/%m/%Y") cho 31/12/2026. Có thêm giờ thì "%H:%M %d/%m/%Y". Mẫu chỉ đổi cách in số, còn tên thứ và tên tháng mà %A, %B in ra là tiếng Anh.

strptime trong Python báo ValueError thì sửa sao?

Đặt chuỗi và mẫu cạnh nhau, so từng ký tự: dấu ngăn, thứ tự ngày tháng, năm hai hay bốn chữ số (%y hay %Y). Nếu khớp mà vẫn lỗi, ngày đó không có trên lịch. Cách bắt lỗi để chương trình chạy tiếp nằm ở bài try except.

Python date format có những mã nào ngoài %d, %m, %Y?

Thường gặp thêm %y (năm hai chữ số), %S (giây), %A (tên thứ), %B (tên tháng) và %j (ngày thứ mấy trong năm). Bảng đầy đủ ở mục "strftime() and strptime() Format Codes" của tài liệu module datetime trên docs.python.org. Phép cộng trừ ngày thì quay lại bài datetime.

Chủ đề

strftime

Bài này có hữu ích?

Hỏi đáp

Đang tải câu hỏi…

Tham vấn chuyên môn

Nguyễn Việt Chung

Nhà sáng lập AIDev và VietPlatform · Thạc sĩ AI MSE

  • Tốt nghiệp thủ khoa xuất sắc Thạc sĩ AI MSE.
  • Đồng sáng lập, CTO E-University, SVOnline: số hóa 10+ đại học, 40.000+ sinh viên.
  • Xây hệ thống AI cho doanh nghiệp tại VietPlatform.
Biên soạn: AIDev Team · Rà soát · Quy trình biên tập