Bỏ qua đến nội dung chính
Mục lục

asyncio gather và create_task(): chạy nhiều việc cùng lúc

AIDev Team · duyệt: Nguyễn Việt Chung

Bài 9/9 · Chương 21

Đa luồng, đa tiến trình và asyncio

  • 8 phút
  • Trung cấp
  • Python 3.14
  • Cập nhật

asyncio.gather() chạy nhiều coroutine cùng lúc rồi trả về mọi kết quả một lượt, còn asyncio.create_task() giao một coroutine cho vòng sự kiện để nó chạy song song với phần còn lại. Bạn dùng chúng khi một chương trình phải tải nhiều trang và không muốn trang sau đứng chờ trang trước.

Cần biết trước: async và await, ExceptionGroup và except* và context manager.

Chờ nhiều coroutine cùng lúc bằng gather()

Các khối code của bài không có nút Chạy: trình chạy trên trang gọi code của bạn như một hàm thường bên trong trình duyệt, nên asyncio.run() trên trang báo RuntimeError. Mỗi kết quả bên dưới là của một lần chạy bằng Python 3.14 trên máy tính.

Ở bài trước, hai lệnh await nối nhau thì thời gian chờ cộng lại. asyncio.gather() nhận nhiều coroutine, giao hết cho vòng sự kiện, rồi đợi cho tới khi cái cuối cùng xong:

python
import asyncio
import time

async def tai_trang(trang, giay):
    await asyncio.sleep(giay)
    print("Xong", trang)
    return len(trang)

async def main():
    return await asyncio.gather(tai_trang("bang-gia", 0.3),
        tai_trang("lich-hoc", 0.1), tai_trang("tin-tuc", 0.2))

bat_dau = time.monotonic()
print(asyncio.run(main()))
print(f"gather: {time.monotonic() - bat_dau:.1f} giây")

KẾT QUẢ

Xong lich-hoc
Xong tin-tuc
Xong bang-gia
[8, 8, 7]
gather: 0.3 giây

Chạy trên máy của bạn · Đoạn này cần Python cài trên máy, trang không chạy được.

Trang chờ ngắn nhất xong trước, nhưng list kết quả xếp theo thứ tự bạn truyền vào: 8 của bang-gia đứng đầu dù nó xong sau cùng. Tổng thời gian gần bằng lượt chờ dài nhất, 0.3 giây, vì ba lượt chờ chồng lên nhau. Chép đoạn code về máy. Đổi tai_trang("lich-hoc", 0.1) thành tai_trang("lich-hoc", 0.4) rồi chạy lại: dòng đầu in Xong tin-tuc.

Khi các coroutine nằm trong một list, bạn mở gói list bằng dấu *, như khi gọi f(*ds). Một coroutine báo lỗi thì mặc định gather() báo lại lỗi đó. Thêm return_exceptions=True thì lỗi được trả về như một kết quả, đúng vị trí của coroutine sinh ra nó:

python
import asyncio

async def tai_trang(trang):
    await asyncio.sleep(0.1)
    if trang == "lich-hoc":
        raise TimeoutError("máy chủ không trả lời")
    return len(trang)

cac_trang = ["bang-gia", "lich-hoc", "tin-tuc"]

async def main():
    cac_viec = [tai_trang(t) for t in cac_trang]
    print(await asyncio.gather(*cac_viec, return_exceptions=True))

asyncio.run(main())

KẾT QUẢ

[8, TimeoutError('máy chủ không trả lời'), 7]

Chạy trên máy của bạn · Đoạn này cần Python cài trên máy, trang không chạy được.

Hai trang tải được vẫn có kết quả dù trang giữa hỏng. Bài tập cuối bài tách đúng list này.

Tạo tác vụ bằng create_task()

gather() đợi tất cả ở một chỗ. Đôi khi bạn muốn một việc bắt đầu ngay, trong lúc coroutine chính làm tiếp việc khác, rồi mới quay lại lấy kết quả. asyncio.create_task() bọc coroutine thành một tác vụ (task) và xếp nó vào vòng sự kiện:

python
import asyncio

async def tai_trang(trang):
    print("Bắt đầu", trang)
    await asyncio.sleep(0.2)
    return len(trang)

async def main():
    tac_vu = asyncio.create_task(tai_trang("bang-gia"))
    print("Đã tạo tác vụ")
    await asyncio.sleep(0.1)
    print("main làm việc khác")
    print("Kết quả:", await tac_vu)

asyncio.run(main())

KẾT QUẢ

Đã tạo tác vụ
Bắt đầu bang-gia
main làm việc khác
Kết quả: 8

Chạy trên máy của bạn · Đoạn này cần Python cài trên máy, trang không chạy được.

Tác vụ chưa chạy ngay ở dòng create_task(): nó bắt đầu khi main dừng ở lệnh await đầu tiên, nên Bắt đầu bang-gia in sau Đã tạo tác vụ. Một tác vụ giống một món đã đưa cho bếp: bạn không đứng nhìn, chỉ quay lại lấy khi cần. await tac_vu cho ra giá trị return của coroutine.

Gom tác vụ bằng TaskGroup

asyncio.TaskGroup (có từ Python 3.11) là một context manager dùng với async with. Mọi tác vụ tạo bằng nhom.create_task() bên trong khối được chờ hết khi khối kết thúc, nên không tác vụ nào bị bỏ quên. Một tác vụ báo lỗi thì nhóm hủy các tác vụ còn lại và báo một ExceptionGroup, bạn bắt từng loại bằng except*:

python
import asyncio

async def tai_trang(trang, giay, du_lieu):
    await asyncio.sleep(giay)
    print("Đã tải", trang, int(du_lieu))

async def main():
    async with asyncio.TaskGroup() as nhom:
        nhom.create_task(tai_trang("lich-hoc", 0.1, "hỏng"))
        nhom.create_task(tai_trang("bang-gia", 0.3, "120"))

try:
    asyncio.run(main())
except* ValueError as nhom_loi:
    print("Lỗi:", nhom_loi.exceptions)

KẾT QUẢ

Lỗi: (ValueError("invalid literal for int() with base 10: 'hỏng'"),)

Chạy trên máy của bạn · Đoạn này cần Python cài trên máy, trang không chạy được.

Ở giây 0.1, int("hỏng") của lich-hoc báo lỗi. bang-gia còn đang chờ thì bị nhóm hủy, nên dòng Đã tải bang-gia không bao giờ in. Không có except*, Python trên máy in cả cây lỗi, trong đó có dòng ExceptionGroup: unhandled errors in a TaskGroup (1 sub-exception). Chọn gather() với return_exceptions=True khi muốn giữ kết quả của các trang tải được, và TaskGroup khi một lỗi nghĩa là cả nhóm phải dừng.

Giới hạn thời gian chờ bằng wait_for()

Một máy chủ không trả lời thì chương trình có thể đứng chờ mãi. asyncio.wait_for(coro, timeout=giay) chờ coroutine tối đa giay giây, và timeout cũng viết được như đối số thứ hai: xong kịp thì trả về kết quả, quá giờ thì hủy nó và báo TimeoutError. Trên Python 3.12 đến 3.14, asyncio.TimeoutError chính là TimeoutError dựng sẵn (tài liệu asyncio, đọc ngày 15/11/2026).

python
import asyncio

async def tai_trang(trang, giay):
    await asyncio.sleep(giay)
    return len(trang)

async def main():
    print(await asyncio.wait_for(tai_trang("tin-tuc", 0.1), 0.5))
    bang_gia = tai_trang("bang-gia", 2)
    try:
        await asyncio.wait_for(bang_gia, timeout=0.5)
    except TimeoutError:
        print("bang-gia quá 0.5 giây, bỏ qua")

asyncio.run(main())

KẾT QUẢ

7
bang-gia quá 0.5 giây, bỏ qua

Chạy trên máy của bạn · Đoạn này cần Python cài trên máy, trang không chạy được.

Lần đầu tin-tuc xong sau 0.1 giây nên wait_for() trả về 7. Lần sau bang-gia cần 2 giây, quá giới hạn 0.5 giây, nên chương trình dừng chờ ở giây 0.5 thay vì giây 2. Muốn đặt một giới hạn chung cho nhiều lệnh await liền nhau thì viết chúng trong khối async with asyncio.timeout(0.5):, cũng có từ Python 3.11.

Kiểm tra nhanh

  1. Trong ví dụ gather ba trang, dòng thứ tư của kết quả là gì?

    • [8, 8, 7]
    • [8, 7, 8]
    • 23
  2. Với tai_trang chờ 0.3 giây mỗi trang, những cách nào cho ba lượt chờ chồng lên nhau?

    • gather() ba coroutine có await asyncio.sleep(0.3) bên trong
    • Ba lệnh await tai_trang(...) viết nối nhau
    • Ba lệnh nhom.create_task(...) trong một khối async with asyncio.TaskGroup() as nhom:
    • gather() ba coroutine có time.sleep(0.3) bên trong
  3. Trong khung bẫy không chờ tác vụ, vì sao dòng Đã tải bang-gia không hiện ra?

    • create_task() chỉ tạo tác vụ, tác vụ không bao giờ được chạy
    • Tác vụ chạy trong một luồng khác nên không in được ra màn hình
    • main kết thúc trước, và asyncio.run() hủy tác vụ còn đang chờ
  4. Trong ví dụ wait_for(), nếu đổi timeout=0.5) ở lần thứ hai thành timeout=3) thì chương trình in ra những dòng nào?

    • 7 rồi bang-gia quá 0.5 giây, bỏ qua
    • Chỉ dòng 7
    • 7 rồi Python báo TimeoutError
Đúng hết lần đầu +15 XP

Bài tập

Tách trang tải được và trang lỗi

Một chương trình tải nhiều trang bằng ket_qua = await asyncio.gather(*cac_viec, return_exceptions=True). Vì vậy ket_qua có cùng thứ tự với cac_trang, mỗi phần tử là thứ tải được (kích thước hay nội dung) hoặc một ngoại lệ. Viết thân hàm tach_ket_qua(cac_trang, ket_qua): trang nào có kết quả là ngoại lệ, tức một object của Exception hay lớp con của nó, thì vào list lỗi theo đúng thứ tự. Trang còn lại vào dict có khóa là tên trang, giá trị là kết quả. Hàm không sửa hai list nhận vào.

Trả về: dict các trang tải được và list các trang lỗi, gói trong một tuple.

python
def tach_ket_qua(cac_trang, ket_qua):
    pass  # Viết thân hàm thay cho dòng này

Tóm tắt

  • await asyncio.gather(c1, c2, c3) chạy các coroutine cùng lúc; thời gian gần bằng lượt chờ dài nhất.

  • Kết quả của gather() theo thứ tự truyền vào; return_exceptions=True đặt lỗi vào đúng vị trí.

  • asyncio.create_task() cho tác vụ bắt đầu ở lệnh await kế tiếp; tác vụ không được chờ thì bị hủy khi main xong.

  • async with asyncio.TaskGroup() chờ mọi tác vụ của nhóm; một lỗi hủy phần còn lại và báo ExceptionGroup.

  • asyncio.wait_for(coro, timeout=0.5) hủy coroutine quá giờ và báo TimeoutError; time.sleep() trong coroutine phá việc chạy cùng lúc.

Câu hỏi thường gặp

asyncio.run trong Python khác gather() thế nào?

asyncio.run() dựng vòng sự kiện và chạy một coroutine chính, thường gọi đúng một lần ở cuối chương trình, như bài async và await dạy. gather() dùng bên trong coroutine đó, bằng await, để chạy nhiều coroutine con cùng lúc.

Nên dùng create_task hay gather trong Python?

Dùng gather() khi bạn có sẵn một nhóm việc và cần mọi kết quả ở một chỗ. Dùng create_task() khi việc phải bắt đầu ngay còn kết quả lấy sau. Code mới cần chờ cả nhóm và dừng hết khi một việc hỏng thì TaskGroup giữ các tác vụ gọn trong một khối.

Gọi API nhiều trang cùng lúc bằng asyncio được không?

Được, nếu thư viện gọi mạng có hàm async def. Thư viện requests chỉ có hàm thường, nên tải nhiều trang cùng lúc bằng nó thì dùng thread pool. Thư viện gọi mạng viết cho asyncio nằm ngoài phạm vi tutorial, xem học gì tiếp theo.

Chủ đề

asyncio gather

Bài này có hữu ích?

Hỏi đáp

Đang tải câu hỏi…

Tham vấn chuyên môn

Nguyễn Việt Chung

Nhà sáng lập AIDev và VietPlatform · Thạc sĩ AI MSE

  • Tốt nghiệp thủ khoa xuất sắc Thạc sĩ AI MSE.
  • Đồng sáng lập, CTO E-University, SVOnline: số hóa 10+ đại học, 40.000+ sinh viên.
  • Xây hệ thống AI cho doanh nghiệp tại VietPlatform.
Biên soạn: AIDev Team · Rà soát · Quy trình biên tập