Bỏ qua đến nội dung chính
Mục lục

Bài tập vòng lặp for, while trong Python: 11 bài tự chấm

AIDev Team · duyệt: Nguyễn Việt Chung

Bài 12/13 · Chương 5

Vòng lặp

  • 8 phút
  • Cơ bản
  • Python 3.14
  • Cập nhật

Mười một bài tập vòng lặp for và while trong Python dưới đây được chấm ngay trên trang: bạn viết code vào ô, bấm Chạy, và từng dòng kiểm tra báo đạt hay chưa. Các bài xếp từ dễ tới khó, dùng lại những gì đã học ở nhóm bài vòng lặp: cộng dồn, đếm, dựng chuỗi, dừng đúng lúc, lồng hai vòng lặp và giữ giá trị lớn nhất.

Cần biết trước: vòng lặp for, vòng lặp while và vòng lặp lồng nhau.

Cách làm các bài tập

Mỗi bài có sẵn dữ liệu và các biến kết quả gán giá trị ban đầu. Bạn viết code dưới dòng comment cuối, sao cho các biến đó mang đúng kết quả. Trình chấm đọc giá trị của biến chứ không đọc những gì bạn in ra, nên print() chỉ để bạn tự xem.

Bí thì mở gợi ý theo thứ tự. Gợi ý thứ nhất chỉ chỗ cần nhìn, thứ hai nêu cách làm, thứ ba gần như là lời giải. Chưa đạt một dòng kiểm tra, hãy chạy tay vài lượt lặp đầu theo cách của bài chạy tay chương trình trước khi mở gợi ý.

Bài nào cấm hàm làm tắt hay cấm gõ thẳng đáp số thì đề bài đó nói rõ.

Mức dễ: một vòng lặp, một biến tích lũy

Bốn bài đầu chỉ cần một vòng lặp và một hoặc hai biến tích lũy.

Đếm các ly từ 35.000 đ trở lên

Biến hoa_don chứa giá từng ly của một bàn. Tính:

  • so_ly_dat: số ly có giá từ 35.000 đ trở lên;

  • tien_ly_dat: tổng tiền của riêng các ly đó.

Không dùng sum() và không gõ thẳng đáp số. Ôn lại: biến tích lũy.

python
hoa_don = [45000, 29000, 32000, 35000, 34000, 29000, 45000]
so_ly_dat = 0
tien_ly_dat = 0
# Viết code của bạn dưới dòng này

Tính tiền để dành tăng dần

Thu Hà để dành mỗi tuần: tuần 1 được tien_tuan_dau, mỗi tuần sau nhiều hơn tuần trước buoc_tang. Dùng range() để tính, cho đủ so_tuan tuần:

  • tong_tien: tổng tiền sau so_tuan tuần;

  • tien_tuan_cuoi: số tiền để dành ở tuần cuối.

Không dùng sum(), không gõ thẳng đáp số hay số tuần. Ôn lại: hàm range().

python
so_tuan = 12
tien_tuan_dau = 20000
buoc_tang = 5000
tong_tien = 0
tien_tuan_cuoi = 0
# Viết code của bạn dưới dòng này

Cộng các chữ số của mã đơn

Mã đơn hàng gồm chữ cái và chữ số, xen kẽ nhau. Đi qua từng ký tự của ma_don để tính:

  • tong_chu_so: tổng các chữ số trong mã;

  • so_chu_so: số ký tự là chữ số;

  • tong_chu_so_moi: tổng các chữ số trong ma_don_moi, mã của một chi nhánh khác.

Không dùng sum() và không gõ thẳng đáp số. Ôn lại: duyệt chuỗi.

python
ma_don = "DH90A24"
ma_don_moi = "SG5B08K"
tong_chu_so = 0
so_chu_so = 0
tong_chu_so_moi = 0
# Viết code của bạn dưới dòng này

Bỏ dấu cách trong số điện thoại

Khách gõ số điện thoại có dấu cách và một dấu gạch. Đi qua từng ký tự của so_dien_thoai để tính:

  • so_lien: số điện thoại đã bỏ hết dấu cách, giữ nguyên mọi ký tự khác theo thứ tự cũ;

  • so_dau_cach: số dấu cách đã bỏ.

Không dùng replace(), split() hay count(), không gõ thẳng đáp số hay vị trí của ký tự. Ôn lại: duyệt chuỗi.

python
so_dien_thoai = "0900 000 - 123"
so_lien = ""
so_dau_cach = 0
# Viết code của bạn dưới dòng này

Mức vừa: điểm dừng của vòng lặp

Bốn bài tiếp theo hỏi khi nào vòng lặp phải dừng: điều kiện của while, chỗ đặt break và cận của range().

Đếm số tuần để dành đủ tiền

Mỗi cuối tuần Thu Hà để dành thêm tien_moi_tuan. Dùng vòng lặp while để tính:

  • so_tuan: số tuần ít nhất để tien_da_co đạt hoặc vượt muc_tieu;

  • tien_da_co: số tiền có được sau chừng ấy tuần;

  • so_tuan_xa: số tuần ít nhất để đạt hoặc vượt muc_tieu_xa, cũng để dành từ 0 đ.

Không gõ thẳng số tuần. Ôn lại: vòng lặp while.

python
tien_moi_tuan = 150000
muc_tieu = 900000
muc_tieu_xa = 1000000
tien_da_co = 0
so_tuan = 0
so_tuan_xa = 0
# Viết code của bạn dưới dòng này

Tìm bàn trống đầu tiên

Mỗi ký tự của một sơ đồ là một bàn, đánh số từ 1: X là có khách, O là trống. Với từng sơ đồ, đi qua các bàn và dừng vòng lặp bằng break ngay khi gặp bàn trống:

  • ban_sang: số của bàn trống đầu tiên trong so_do_sang;

  • ban_toi, ban_khuya: như trên với so_do_toi và so_do_khuya, hoặc -1 nếu sơ đồ đó không còn bàn trống. Dùng nhánh else của for cho trường hợp này.

Không dùng find() hay index(), không gõ thẳng đáp số. Ôn lại: break và continue.

python
so_do_sang = "XXXOXO"
so_do_toi = "XXXXXO"
so_do_khuya = "XXXXXX"
ban_sang = 0
ban_toi = 0
ban_khuya = 0
# Viết code của bạn dưới dòng này

Vẽ cây thông bằng dấu sao

Dựng hai chuỗi hình cây thông: hinh cao chieu_cao hàng, hinh_nho cao chieu_cao_nho hàng. Hàng thứ k (đếm từ 1) có 2 * k - 1 dấu sao và đủ dấu cách ở đầu để cây cân giữa, không có dấu cách ở cuối. Mỗi hàng, kể cả hàng cuối, kết thúc bằng một ký tự xuống dòng. Với chieu_cao = 5, print(hinh) in ra:

text
    *
   ***
  *****
 *******
*********

Không gõ thẳng số hàng: lấy nó từ hai biến chiều cao. Ôn lại: hàm range().

python
chieu_cao = 5
chieu_cao_nho = 3
hinh = ""
hinh_nho = ""
# Viết code của bạn dưới dòng này

Tìm số người của một nhóm khách

Một nhóm khách xếp vào bàn 4 chỗ thì dư 1 người, xếp vào bàn 6 chỗ thì dư 3 người. Dùng range() thử mọi số người có thể để tính:

  • so_nho_nhat: số người ít nhất mà nhóm có thể có;

  • so_kha_nang_a: có bao nhiêu số người dưới gioi_han_a thỏa cả hai điều kiện;

  • so_kha_nang_b: như trên, với các số dưới gioi_han_b.

Không gõ thẳng đáp số. Ôn lại: hàm range().

python
gioi_han_a = 69
gioi_han_b = 94
so_nho_nhat = 0
so_kha_nang_a = 0
so_kha_nang_b = 0
# Viết code của bạn dưới dòng này

Mức khó: ghép nhiều kỹ thuật

Ba bài cuối dài hơn: vòng lặp lồng nhau với biến cờ, một vòng while nhiều bước, và một biến giữ giá trị lớn nhất. Hãy chạy tay một hai lượt lặp trên giấy trước khi viết.

Đếm số điện thoại hợp lệ

Một số điện thoại hợp lệ khi có đúng 10 ký tự và ký tự nào cũng là chữ số. Đi qua danh_ba, với mỗi số dùng một vòng lặp bên trong và một biến cờ để kiểm tra, rồi tính:

  • so_hop_le: số điện thoại hợp lệ;

  • so_sai_dau_tien: số không hợp lệ đầu tiên trong danh_ba.

Không dùng isdigit(), isdecimal() hay isnumeric(), không gõ thẳng đáp số. Ôn lại: biến cờ.

python
danh_ba = ["0900000123", "090000012a", "090000012", "0900-00125",
           "0900 00125", "0900.00125", "09000001234", "0900000125"]
so_hop_le = 0
so_sai_dau_tien = ""
# Viết code của bạn dưới dòng này

Lập lịch trả góp một chiếc laptop

Minh Tâm mua laptop trả góp, còn nợ no_ban_dau. Đầu mỗi tháng, dư nợ cộng thêm lãi 2% tính bằng du_no * 2 // 100, rồi Tâm trả tra_moi_thang. Tháng cuối chỉ trả đúng phần còn nợ. Lãi suất ở đây là số giả định để luyện tập. Dùng vòng lặp while để tính:

  • so_thang: số tháng tới khi hết nợ;

  • tong_lai: tổng tiền lãi;

  • tra_thang_cuoi: số tiền trả ở tháng cuối.

Không gõ thẳng đáp số. Ôn lại: vòng lặp while.

python
no_ban_dau = 9000000
tra_moi_thang = 2000000
so_thang = 0
tong_lai = 0
tra_thang_cuoi = 0
# Viết code của bạn dưới dòng này

Tìm dãy bàn trống dài nhất

Mỗi ký tự của so_do là một bàn, đánh số từ 1: X là có khách, O là trống. Một nhóm đông cần nhiều bàn trống liền nhau. Tính:

  • dai_nhat: số bàn của dãy bàn trống liền nhau dài nhất;

  • ban_bat_dau: số của bàn đầu dãy đó; có hai dãy dài bằng nhau thì lấy dãy gặp trước;

  • dai_nhat_toi, ban_bat_dau_toi: như trên với so_do_toi.

Không gõ thẳng đáp số. Ôn lại: biến tích lũy.

python
so_do = "OXOOOXXOOOXOO"
so_do_toi = "OOXOOO"
dai_nhat = 0
ban_bat_dau = 0
dai_nhat_toi = 0
ban_bat_dau_toi = 0
# Viết code của bạn dưới dòng này

Câu hỏi thường gặp

Bài tập while trong Python khác bài tập for ở đâu?

Bài dùng for biết trước sẽ đi qua những gì: các ký tự của một chuỗi, các giá trong hóa đơn, các số của range(). Bài dùng while chỉ biết điều kiện dừng, như để dành tới khi đủ tiền hay trả góp tới khi hết nợ. Nếu bạn đếm được số lượt lặp trước khi chạy, thường for gọn hơn.

Chương trình của tôi chạy mãi không dừng thì làm gì?

Đó là vòng lặp vô hạn: điều kiện của while không bao giờ thành sai, thường vì thân vòng lặp quên cập nhật biến trong điều kiện, hoặc vì điều kiện dùng != với một mục tiêu mà biến không bao giờ chạm đúng. Dừng chương trình rồi kiểm tra biến đó có đổi ở mỗi lượt lặp không. Bài vòng lặp while có ví dụ và cách sửa.

Làm xong 11 bài này thì luyện tiếp ở đâu?

Nhóm bài tiếp theo dạy list trong Python, nơi vòng lặp dùng để thêm, lọc và sắp xếp phần tử. Muốn xem bài của cả chín chương ở một chỗ, cùng chín bài tổng hợp, hãy mở kho bài tập Python có lời giải.

Chủ đề

bài tập vòng lặp for trong python

Bài này có hữu ích?

Hỏi đáp

Đang tải câu hỏi…

Tham vấn chuyên môn

Nguyễn Việt Chung

Nhà sáng lập AIDev và VietPlatform · Thạc sĩ AI MSE

  • Tốt nghiệp thủ khoa xuất sắc Thạc sĩ AI MSE.
  • Đồng sáng lập, CTO E-University, SVOnline: số hóa 10+ đại học, 40.000+ sinh viên.
  • Xây hệ thống AI cho doanh nghiệp tại VietPlatform.
Biên soạn: AIDev Team · Rà soát · Quy trình biên tập