isdigit(), isalpha(), isalnum(), isnumeric() trong Python
Bài 8/17 · Chương 26
Tra cứu ngôn ngữ
- 7 phút
- Cơ bản
- Python 3.14
- Cập nhật
Trong bài này · 11
isdigit() trong Python hỏi một chuỗi có toàn chữ số không và trả về True hoặc False, còn isalpha(), isalnum(), isnumeric() cùng họ hỏi chuỗi có toàn chữ cái, toàn chữ và số, hay toàn ký tự số. Bạn dùng chúng để kiểm tra dữ liệu người dùng gõ vào trước khi xử lý, như tên khách chỉ có chữ hay số ly có đổi được thành số không.
Cần biết trước: phương thức chuỗi.
Bảng tra nhanh: các phương thức kiểm tra isX() của chuỗi
Mỗi phương thức gọi bằng dấu chấm sau chuỗi, không nhận đối số và trả về bool. Chuỗi rỗng cho False ở mọi hàng, trừ isascii() và isprintable():
Phương thức | Hỏi gì | Trả về | Cú pháp | Kết quả |
|---|---|---|---|---|
| toàn chữ số |
|
|
|
| với dấu chấm |
|
|
|
| toàn chữ số thập phân |
|
|
|
| toàn ký tự số |
|
|
|
| toàn chữ cái, kể cả có dấu |
|
|
|
| với dấu cách |
|
|
|
| toàn chữ cái và chữ số |
|
|
|
| toàn khoảng trắng |
|
|
|
| chữ cái đều viết hoa |
|
|
|
| chữ cái đều viết thường |
|
|
|
| mỗi từ viết hoa chữ đầu |
|
|
|
| toàn ký tự ASCII |
|
|
|
| dùng được làm tên biến |
|
|
|
| không có ký tự điều khiển |
|
|
|
Chạy đoạn sau để in lại cột kết quả, ba hàng mỗi dòng:
print("2026".isdigit(), "8.5".isdigit(), "29000".isdecimal())
print("½".isnumeric(), "Ngọc".isalpha(), "Trần Thu Hà".isalpha())
print("DH1024".isalnum(), " \t\n".isspace(), "MA-MAU-01".isupper())
print("huế".islower(), "Đà Lạt".istitle(), "Hà Nội".isascii())
print("2so_ly".isidentifier(), "Huế\n".isprintable())KẾT QUẢ
True False True
True True False
True True True
True True False
False FalseĐổi "8.5" thành "85" rồi chạy lại: dòng đầu thành True True True. Bài phương thức chuỗi, bài mẹ của trang này, dạy cách gọi phương thức bằng dấu chấm. Ba hàng isupper(), islower(), istitle() có ví dụ từng bước ở bài chữ hoa, chữ thường.
isdigit(), isdecimal() và isnumeric() khác nhau thế nào
Ba phương thức cho cùng kết quả với chữ số 0 tới 9, và khác nhau với các ký tự số khác của Unicode như số mũ ², phân số ½ hay chữ số Ả Rập ٣. Mỗi hàng in ba kết quả theo thứ tự isdigit(), isdecimal(), isnumeric():
Chuỗi | Ký tự là gì | Cú pháp | Kết quả |
|---|---|---|---|
| chữ số thường |
|
|
| chữ số 3 Ả Rập |
|
|
| số mũ hai |
|
|
| phân số một nửa |
|
|
| chữ số ba của chữ Hán |
|
|
| có dấu trừ |
|
|
| chuỗi rỗng |
|
|
isdecimal() hẹp nhất: chuỗi chỉ có chữ số thập phân, loại int() chắc chắn đổi được, kể cả chữ số Ả Rập. isdigit() nhận thêm số mũ, isnumeric() nhận thêm phân số và chữ số chữ Hán. Giới hạn: cả ba đều cho False với "-5" và "8.5", nên số âm và số thực cần cách khác, như try và ValueError ở bài try, except.
Kiểm tra tên, mã và dòng trống
Một form đặt món có ba ô cần kiểm tra trước khi lưu. Tên khách chỉ có chữ cái, mã đơn có cả chữ lẫn số, và ô ghi chú không được chỉ toàn khoảng trắng:
for ten in ["Ngọc", "Quân", "Lan2"]:
print(ten, ten.isalpha())
for ma in ["DH1024", "DH-1024"]:
print(ma, ma.isalnum())
for ghi_chu in ["ít đá", " ", "\t"]:
print(repr(ghi_chu), ghi_chu.isspace())KẾT QUẢ
Ngọc True
Quân True
Lan2 False
DH1024 True
DH-1024 False
'ít đá' False
' ' True
'\t' Trueisalpha() nhận chữ có dấu tiếng Việt, nên "Ngọc" qua. isspace() nhận cả dấu tab và xuống dòng, không chỉ dấu cách. Giới hạn: họ tên đầy đủ có dấu cách nên "Trần Thu Hà".isalpha() là False, bạn tách thành từng từ bằng split() rồi kiểm tra từng từ.
isascii(), isidentifier(), isprintable()
Ba phương thức này hỏi những câu ít gặp hơn. isascii() hỏi chuỗi có toàn ký tự ASCII không, hợp khi một hệ thống cũ chỉ nhận chữ không dấu. isidentifier() hỏi chuỗi có dùng được làm tên biến không. isprintable() hỏi chuỗi có ký tự điều khiển như xuống dòng không:
print("DH1024".isascii(), "Đà Lạt".isascii(), "".isascii())
print("so_ly".isidentifier(), "tên_món".isidentifier())
print("for".isidentifier(), "so ly".isidentifier())
print("Huế".isprintable(), "Huế\t".isprintable())KẾT QUẢ
True False True
True True
True False
True FalseGiới hạn: isidentifier() cho True với "for", dù for là từ khóa và không đặt làm tên biến được. Kiểm tra từ khóa cần thêm keyword.iskeyword(). Kiểm tra một mẫu phức tạp hơn, như số điện thoại có dấu cách, là việc của biểu thức chính quy.
Kiểm tra nhanh
Lệnh
print("²".isdigit(), "²".isdecimal(), "²".isnumeric())in ra gì?True True TrueTrue False TrueFalse False True
Những biểu thức nào cho
True?"Ngọc".isalpha()unicodedata.normalize("NFD", "Hà").isalpha()"DH1024".isalnum()"\t".isspace()
Với
so_ly_nhap = "²", đoạnif so_ly_nhap.isdigit(): int(so_ly_nhap)báo lỗi gì?- Báo lỗi
TypeError - Báo lỗi
SyntaxError - Báo lỗi
ValueError
- Báo lỗi
Bài tập
Kiểm tra dữ liệu khách gõ vào form
Form đặt món vừa nhận bốn ô. Gán cho mỗi biến kết quả đúng một phương thức kiểm tra isX() của trang, gọi trên ô tương ứng:
ten_hop_le:ten_khachchỉ có chữ cái, kể cả chữ có dấu.ma_hop_le:ma_donchỉ có chữ cái và chữ số.dong_trong:ghi_chuchỉ có khoảng trắng, kể cả dấu tab.so_ly_hop_le:so_ly_nhapchỉ có chữ số thập phân, loạiint()chắc chắn đổi được.
Không gõ thẳng True hay False vào code: để phương thức trả lời.
ten_khach = "Lan2"
ma_don = "DH1024"
ghi_chu = " \t "
so_ly_nhap = "²"
ten_hop_le = None
ma_hop_le = None
dong_trong = None
so_ly_hop_le = None
# Viết code của bạn dưới dòng nàyTóm tắt
Các phương thức kiểm tra isX() gọi bằng dấu chấm, không nhận đối số và trả về
bool.isalpha()nhận chữ có dấu nhưng không nhận dấu cách;isalnum()nhận chữ cái và chữ số.isspace()nhận dấu cách, dấu tab và xuống dòng.isdecimal()hẹp nhất,isdigit()nhận thêm số mũ,isnumeric()nhận thêm phân số; kiểm tra trướcint()bằngisdecimal().Cả ba cho
Falsevới"-5"và"8.5"; chuỗi rỗng choFalseở hầu hết phương thức.
Câu hỏi thường gặp
Phương thức isnumeric() trong Python khác isdigit() ở điểm nào?
isnumeric() nhận mọi ký tự Unicode có giá trị số, gồm phân số ½ và chữ số chữ Hán 三, còn isdigit() chỉ nhận chữ số và số mũ. Với chữ số 0 tới 9 hai phương thức cho cùng kết quả. Kiểm tra trước khi đổi bằng int() thì dùng isdecimal().
Kiểm tra số âm hay số thực trong chuỗi thế nào?
isdigit() cho False với "-5" và "8.5", vì dấu trừ và dấu chấm không phải chữ số. Cách gọn là thử đổi bằng float() trong try và bắt ValueError, như bài try, except hướng dẫn.
Có cần kiểm tra chuỗi rỗng riêng không?
Thường không. "".isdigit(), "".isalpha() và "".isspace() đều là False, nên ô bỏ trống tự bị coi là không hợp lệ. Riêng "".isascii() là True, nên dùng isascii() thì kiểm tra thêm chuoi != "", và dùng if, else để báo lại cho người gõ.
Chủ đề
Bài này có hữu ích?
Hỏi đáp
Tham vấn chuyên môn
Nhà sáng lập AIDev và VietPlatform · Thạc sĩ AI MSE
- Tốt nghiệp thủ khoa xuất sắc Thạc sĩ AI MSE.
- Đồng sáng lập, CTO E-University, SVOnline: số hóa 10+ đại học, 40.000+ sinh viên.
- Xây hệ thống AI cho doanh nghiệp tại VietPlatform.