int trong Python là gì? Số nguyên lớn, nhị phân, hệ 16
Bài 7/13 · Chương 2
Biến, kiểu dữ liệu và toán tử
- 7 phút
- Cơ bản
- Python 3.14
- Cập nhật
Trong bài này · 13
Kiểu int trong Python là kiểu của số nguyên: số không có phần thập phân như 27, -3 hay 15_000_000, lớn bao nhiêu cũng được. Có ba chuyện về int mà người mới ít được dạy: số rất lớn, số viết có dấu gạch dưới cho dễ đọc, và số viết ở hệ nhị phân hay hệ 16 như mã màu.
Cần biết trước: ép kiểu và toán tử số học.
Số nguyên lớn bao nhiêu cũng được
Nhiều ngôn ngữ lập trình cất số nguyên trong một ô nhớ cố định, nên phép tính vượt quá giới hạn sẽ tràn số và cho kết quả sai. Số nguyên trong Python tự nới rộng theo giá trị, chỉ bị giới hạn bởi bộ nhớ của máy:
print(2 ** 100)
print(type(2 ** 100))KẾT QUẢ
1267650600228229401496703205376
<class 'int'>Kết quả có 31 chữ số mà vẫn đúng đến chữ số cuối, và vẫn là int. Bạn không phải chọn giữa "số nhỏ" và "số lớn" như ở các ngôn ngữ khác. Cái giá là số càng lớn thì tính càng chậm, điều chỉ đáng lo khi số có hàng nghìn chữ số.
Dấu gạch dưới cho số dễ đọc
Lương tháng 15000000 phải đếm từng số 0 mới biết là mười lăm triệu. Python cho phép đặt dấu gạch dưới giữa các chữ số để ngăn hàng nghìn, và bỏ qua nó khi tính:
luong_thang = 15_000_000
luong_nam = luong_thang * 12
print(luong_nam)
print(int("1_000_000") + 1)KẾT QUẢ
180000000
1000001Dấu gạch dưới chỉ có trong code bạn viết, print() in số không có nó. int() cũng đọc được chuỗi có dấu gạch dưới, như dòng cuối cho thấy. Đổi 15_000_000 thành 15_500_000 rồi chạy lại: lương năm thành 186000000.
Đừng dùng dấu chấm hay dấu phẩy để ngăn hàng nghìn trong code: 15.000 là số thực mười lăm, còn 15,000 tạo ra hai giá trị 15 và 0 chứ không phải mười lăm nghìn.
Viết số ở hệ nhị phân, hệ 8, hệ 16
Máy tính lưu số ở hệ nhị phân, chỉ gồm 0 và 1. Mã màu trên web viết ở hệ 16, dùng thêm các chữ cái a đến f cho giá trị từ 10 đến 15. Python cho viết thẳng số ở các hệ này bằng một tiền tố: 0b cho nhị phân, 0o cho hệ 8, 0x cho hệ 16.
print(0b11011, 0o33, 0x1B)
print(0xFF, type(0xFF))KẾT QUẢ
27 27 27
255 <class 'int'>Ba cách viết ở dòng đầu cùng là tuổi 27 của Trần Thu Hà. Tiền tố chỉ đổi cách bạn viết số trong code, giá trị vẫn là một int như các số nguyên khác, và print() in nó ở hệ 10. Giống một người có tên tiếng Việt và tên tiếng Anh: gọi tên nào thì vẫn là người đó.
Vì sao 0b11011 là 27? Mỗi chữ số có giá trị theo vị trí, như ở hệ 10 chữ số thứ hai từ phải là hàng chục. Ở hệ nhị phân, các vị trí tính từ phải đáng 1, 2, 4, 8, 16, mỗi vị trí gấp đôi vị trí bên phải nó. Ở hệ 16, chữ số bên trái của 1B đáng 16, còn B là 11:
print(1 * 16 + 1 * 8 + 0 * 4 + 1 * 2 + 1 * 1)
print(1 * 16 + 11)KẾT QUẢ
27
27Dòng đầu cộng giá trị năm chữ số của 11011, dòng sau cộng hai chữ số của 1B.
Đổi số sang chuỗi hệ khác: bin(), oct(), hex()
Chiều ngược lại, khi có một số và muốn xem nó viết ở hệ khác, bạn dùng ba hàm bin(), oct(), hex(). Kết quả của chúng là chuỗi có tiền tố:
print(bin(27), oct(27), hex(27))
print(type(bin(27)))KẾT QUẢ
0b11011 0o33 0x1b
<class 'str'>Vì kết quả là chuỗi, bạn không cộng trừ nó được như số. Dùng các hàm này để hiển thị hay ghi ra, còn tính toán thì làm trên int. Các phép trên từng bit của số nhị phân, như & và |, thuộc bài toán tử bitwise.
Đọc chuỗi ở hệ khác: int(chuỗi, cơ số)
Hàm int() nhận thêm một giá trị thứ hai: cơ số của chuỗi cần đọc. Thiếu nó, int() đọc chuỗi theo hệ 10 như bài ép kiểu đã dạy.
print(int("11011", 2), int("1b", 16))
print(int("FF", 16), int("0xff", 16))KẾT QUẢ
27 27
255 255Với cơ số 16, chữ hoa hay chữ thường đều được, chuỗi có tiền tố 0x cũng được. Cơ số 2 thì chuỗi chỉ được có 0 và 1: đọc "12" ở cơ số 2 sẽ báo ValueError.
Kiểm tra nhanh
Trong Python,
print(2 ** 64)cho kết quả gì?- Báo lỗi tràn số
- In đủ số
18446744073709551616 - In ra một số âm
Những biểu thức nào cho ra số nguyên
255?0xFFint("ff", 16)hex(255)int("11111111")
Dòng
tuoi = 027cho kết quả gì?tuoibằng27tuoibằng23, đọc theo hệ 8- Python báo lỗi cú pháp
Những dòng nào in ra
1000000?print(1_000_000)print(1,000,000)print(10 ** 6)print("1_000_000")
Bài tập
Đổi số qua lại giữa các hệ
Phiếu thành viên của câu lạc bộ lập trình ghi số theo nhiều hệ. Dùng int() với cơ số và bin() để tính:
tuoi_ha: tuổi của Trần Thu Hà, số nguyên đọc từ chuỗi nhị phântuoi_nhi_phan.do: lượng màu đỏ, số nguyên đọc từ chuỗi hệ 16kenh_do.tuoi_tam_nhi_phan: tuổi của Lê Minh Tâm viết ở hệ nhị phân, dạng chuỗi có tiền tố0b.
Không gõ thẳng đáp số, kể cả viết bằng tiền tố 0b hay 0x.
tuoi_nhi_phan = "11011"
kenh_do = "ff"
tuoi_tam = 21
tuoi_ha = 0
do = 0
tuoi_tam_nhi_phan = ""
# Viết code của bạn dưới dòng nàyTóm tắt
intlà kiểu số nguyên; Python tính số nguyên lớn bao nhiêu cũng được, không tràn số.Dấu gạch dưới ngăn hàng nghìn trong code, như
15_000_000; Python bỏ qua nó khi tính và khi in.0b,0o,0xviết số ở hệ nhị phân, hệ 8, hệ 16; giá trị vẫn làint.bin(),oct(),hex()trả về chuỗi có tiền tố, dùng để hiển thị.int(chuoi, co_so)đọc chuỗi ở hệ khác; thiếu cơ số thìint()đọc theo hệ 10.Số nguyên viết có số
0ở đầu, như027, là lỗi cú pháp.
Câu hỏi thường gặp
Số nguyên trong Python có bị giới hạn độ lớn không?
Không có giới hạn cố định. Số nguyên chỉ bị giới hạn bởi bộ nhớ của máy, nên 2 ** 1000 vẫn tính đúng. Riêng việc đổi số rất lớn sang chuỗi để in bị chặn ở khoảng 4.300 chữ số, mức bạn khó gặp khi học.
In số ở hệ nhị phân mà không có tiền tố 0b thế nào?
Được, dùng f-string với định dạng b: f"{27:b}" cho "11011", phần :b yêu cầu in số ở hệ nhị phân. Cách viết f-string nằm ở bài f-string trong Python. Còn bin() thì trả về chuỗi có tiền tố 0b.
int khác float ở đâu?
int lưu số nguyên chính xác tuyệt đối, lớn bao nhiêu cũng được. float lưu số có phần thập phân nhưng chỉ giữ khoảng 15 đến 17 chữ số có nghĩa, nên có sai số nhỏ như 0.1 + 0.2. Bài số thực float giải thích sai số đó.
Làm sao đổi số âm sang nhị phân?
bin(-5) cho "-0b101": Python giữ dấu trừ rồi viết phần còn lại. Cách máy lưu số âm theo từng bit nằm ngoài phạm vi bài này và không cần khi mới học.
Chủ đề
Bài này có hữu ích?
Hỏi đáp
Tham vấn chuyên môn
Nhà sáng lập AIDev và VietPlatform · Thạc sĩ AI MSE
- Tốt nghiệp thủ khoa xuất sắc Thạc sĩ AI MSE.
- Đồng sáng lập, CTO E-University, SVOnline: số hóa 10+ đại học, 40.000+ sinh viên.
- Xây hệ thống AI cho doanh nghiệp tại VietPlatform.