Bỏ qua đến nội dung chính
Mục lục

rename column pandas và drop(): đổi tên, xóa cột, dòng

AIDev Team · duyệt: Nguyễn Việt Chung

Bài 3/16 · Chương 4

Chọn, lọc và sắp xếp

  • 6 phút
  • Cơ bản
  • Python 3.14
  • Cập nhật

Đổi tên cột trong pandas dùng rename(columns=...) với một dictionary "tên cũ: tên mới", còn xóa cột hay dòng dùng drop(). Bạn dùng chúng khi dọn bảng trước khi gửi đi, như bỏ cột mã khách và đổi so_luong thành "Số lượng". Cả hai trả bảng mới nên bạn gán kết quả lại, không cần inplace=True.

Cần biết trước: chọn cột, DataFrame và dictionary.

Đổi tên cột bằng rename()

Tên cột trong file don_hang.csv viết liền không dấu cho dễ gõ code, như so_luong, don_gia. Trước khi gửi bảng cho người đọc, bạn muốn tên có dấu. rename() nhận tham số columns là một dictionary: khóa là tên cũ, giá trị là tên mới:

python
import pandas as pd

don = pd.read_csv("don_hang.csv", nrows=3)
moi = don.rename(columns={"so_luong": "Số lượng",
                          "don_gia": "Đơn giá"})
print(moi.columns[3:7].to_list())
print(don.columns[3:7].to_list())

KẾT QUẢ

['ma_sp', 'Số lượng', 'Đơn giá', 'kenh']
['ma_sp', 'so_luong', 'don_gia', 'kenh']

Chỉ hai cột có trong dictionary đổi tên, các cột khác giữ nguyên. Dòng in thứ hai cho thấy bảng don không đổi gì: rename() dựng bảng mới, và chỉ bảng moi mang tên mới. Hãy coi dictionary như một bảng tra từ cũ sang từ mới: pandas đi qua từng tên cột, gặp tên có trong bảng tra thì thay.

Xóa cột bằng drop(columns=)

Bảng gửi cho kho không cần mã khách hay ngày giao. drop(columns=...) nhận một tên hay một list tên và trả bảng mới không có các cột đó:

python
import pandas as pd

don = pd.read_csv("don_hang.csv")
gui_kho = don.drop(columns=["ma_kh", "ngay_giao"])
print(len(don.columns), len(gui_kho.columns))
print(gui_kho.columns.to_list())

KẾT QUẢ

9 7
['ma_don', 'ngay_dat', 'ma_sp', 'so_luong', 'don_gia', 'kenh', 'trang_thai']

Bỏ hai cột thì còn bảy. So với chọn lại bằng list như bài trước, drop() hợp khi bạn muốn giữ gần hết và chỉ bỏ vài cột: bạn gõ tên cột cần bỏ thay cho tên mọi cột cần giữ. Tên cột không có trong bảng thì drop() báo KeyError, khác với rename(). Đổi ["ma_kh", "ngay_giao"] thành "kenh" rồi chạy lại: dòng đầu in 9 8.

Xóa dòng theo nhãn

drop() cũng xóa được dòng: truyền nhãn index cho tham số index. Bảng mặc định có index là số thứ tự 0, 1, 2…, còn khi index là mã đơn như bài set_index(), bạn xóa theo mã:

python
import pandas as pd

don = pd.read_csv("don_hang.csv", nrows=5)
print(don.drop(index=[1, 3]).index.to_list())
theo_ma = don.set_index("ma_don")
con_lai = theo_ma.drop(index="DH00002")
print(con_lai.index.to_list())

KẾT QUẢ

[0, 2, 4]
['DH00001', 'DH00003', 'DH00004', 'DH00005']

Nhãn là giá trị in ở cột ngoài cùng bên trái, khác với vị trí của dòng. Sau khi xóa dòng 1 và 3, index còn 0, 2, 4 chứ không đánh số lại; muốn đánh lại thì gọi reset_index(drop=True). Xóa dòng theo điều kiện, như các đơn đã hủy, thì lọc giữ các dòng còn lại sẽ gọn hơn, ở bài lọc dữ liệu.

Bảng mới thay cho inplace=True

Code cũ trên mạng hay viết don.drop(columns="ma_kh", inplace=True) để sửa thẳng bảng don. Với inplace=True, phương thức không trả bảng nào mà trả None. pandas 3 vẫn nhận tham số này nhưng lợi ích về bộ nhớ không còn, nên cách được khuyên là gán kết quả: don = don.drop(columns="ma_kh"). Viết vậy còn cho phép nối nhiều bước trên một dòng, như don.drop(columns="ma_kh").rename(columns={"kenh": "Kênh"}).

Kiểm tra nhanh

  1. Sau import pandas as pd và bang = pd.DataFrame({"a": [1], "b": [2]}), print(bang.rename(columns={"a": "x"}).columns.to_list()) in ra gì?

    • ['x']
    • ['x', 'b']
    • ['a', 'b']
  2. Sau import pandas as pd và bang = pd.DataFrame({"a": [1], "b": [2], "c": [3]}), print(bang.drop(columns=["a", "c"]).columns.to_list()) in ra gì?

    • ['b']
    • ['a', 'c']
    • ['a', 'b', 'c']
  3. Sau import pandas as pd và bang = pd.DataFrame({"sl": [5, 6, 7, 8]}), print(bang.drop(index=[0, 2]).index.to_list()) in ra gì?

    • [0, 1]
    • [1, 3]
    • [0, 2]
  4. Vì sao don = don.drop(columns="ma_kh", inplace=True) làm hỏng biến don?

    • Vì drop() xóa cả bảng khi có inplace=True
    • Vì lệnh có inplace=True trả None, và phép gán đặt None vào don
    • Vì pandas 3 bỏ hẳn tham số inplace
Đúng hết lần đầu +15 XP

Bài tập

Gọn bảng trước khi gửi

Trước khi gửi một bảng cho đồng nghiệp, bạn bỏ vài cột không cần và đổi tên vài cột cho dễ đọc. Viết thân hàm gon_bang(bang, bo_cot, doi_ten):

  • bo_cot là list tên cột cần bỏ, theo tên trong bang.

  • doi_ten là dictionary "tên cũ: tên mới" cho một số cột còn lại.

Bảng mới giữ mọi dòng, index và thứ tự các cột còn lại. Hàm không sửa bảng bang của nơi gọi.

Trả về: bảng đã bỏ cột và đổi tên, một DataFrame.

python
import pandas as pd

def gon_bang(bang, bo_cot, doi_ten):
    pass  # Viết thân hàm thay cho dòng này

Tóm tắt

  • don.rename(columns={"cũ": "mới"}) trả bảng mới với các cột trong dictionary đã đổi tên; tên cũ gõ sai bị bỏ qua lặng lẽ.

  • don.drop(columns=[...]) trả bảng mới không có các cột trong list; tên không có thì báo KeyError.

  • don.drop(index=[...]) xóa dòng theo nhãn index, và index còn lại không được đánh số lại.

  • Gán kết quả cho một tên, don = don.drop(columns="ma_kh"), thay cho inplace=True.

  • Lệnh có inplace=True trả None: gán nó lại cho don là mất bảng.

Câu hỏi thường gặp

Làm sao đổi tên tất cả cột trong DataFrame pandas cùng lúc?

Gán một list tên mới đủ số cột cho don.columns, như don.columns = ["Mã đơn", ...]. List phải đúng số cột, sai thì báo lỗi độ dài như trang Length of values does not match. Khi chỉ đổi vài cột, rename() an toàn hơn vì không phụ thuộc thứ tự.

drop() xóa dòng hay xóa cột?

Viết rõ tham số: columns= để xóa cột, index= để xóa dòng. Gọi drop("ma_kh") không có tên tham số thì pandas đi tìm dòng có nhãn "ma_kh" và báo KeyError.

Xóa các dòng theo điều kiện, như đơn đã hủy, thì sao?

Lọc giữ các dòng cần, như don[don["trang_thai"] != "Đã hủy"], gọn hơn tìm nhãn rồi drop(). Cách viết điều kiện có ở bài lọc dữ liệu trong pandas.

Vì sao pandas 3 không khuyên dùng inplace=True?

Với Copy-on-Write, inplace=True hầu như không tiết kiệm bộ nhớ hơn cách gán lại, mà còn chặn việc nối nhiều bước. Bài Copy-on-Write giải thích cơ chế đó.

Chủ đề

rename column pandas

Dữ liệu của bài

Bài này có hữu ích?

Hỏi đáp

Đang tải câu hỏi…

Tham vấn chuyên môn

Nguyễn Việt Chung

Nhà sáng lập AIDev và VietPlatform · Thạc sĩ AI MSE

  • Tốt nghiệp thủ khoa xuất sắc Thạc sĩ AI MSE.
  • Đồng sáng lập, CTO E-University, SVOnline: số hóa 10+ đại học, 40.000+ sinh viên.
  • Xây hệ thống AI cho doanh nghiệp tại VietPlatform.
Biên soạn: AIDev Team · Rà soát · Quy trình biên tập