Bỏ qua đến nội dung chính
Mục lục

Múi giờ trong pandas (pandas timezone): tz_convert()

AIDev Team · duyệt: Nguyễn Việt Chung

Bài 11/17 · Chương 8

Dữ liệu thời gian

  • 6 phút
  • Cơ bản
  • Python 3.14
  • Cập nhật

Làm việc với múi giờ trong pandas có hai bước: tz_localize("UTC") khai cho pandas biết cột thời gian chưa có múi giờ đang ghi giờ UTC, rồi tz_convert("+07:00") đổi sang giờ Việt Nam. Thiết bị đo và máy chủ thường ghi giờ UTC, nên bỏ qua bước đổi là mọi phân tích theo giờ trong ngày lệch đi 7 tiếng.

Cần biết trước: pd.to_datetime(), lọc theo ngày và timestamp và múi giờ trong Python.

Gắn múi giờ bằng tz_localize()

File khong_khi_gio_tho.csv trong bộ dữ liệu thực hành có số đo PM2.5 mỗi giờ của tháng 1/2026 ở Hà Nội, cột thoi_gian_utc ghi giờ UTC dạng chuỗi. Sau pd.to_datetime(), cột là thời gian "trơn" (naive): pandas không biết nó thuộc múi giờ nào. tz_localize("UTC") chỉ khai cho pandas biết các giờ đó là giờ UTC; con số 17:00 vẫn là 17:00:

python
import pandas as pd

gio = pd.read_csv("khong_khi_gio_tho.csv")
tron = pd.to_datetime(gio["thoi_gian_utc"])
utc = tron.dt.tz_localize("UTC")
print(tron.iloc[0], "|", tron.dtype)
print(utc.iloc[0], "|", utc.dtype)

KẾT QUẢ

2025-12-31 17:00:00 | datetime64[us]
2025-12-31 17:00:00+00:00 | datetime64[us, UTC]

Số giờ vẫn là 17:00; chỉ có thêm đuôi +00:00 và kiểu cột mang chữ UTC. Như dán nhãn "giờ Greenwich" dưới một chiếc đồng hồ: kim không nhúc nhích, chỉ là giờ đây ai nhìn cũng biết nó chỉ giờ ở đâu.

Đổi sang giờ Việt Nam bằng tz_convert()

tz_convert() mới thật sự quay kim: cùng một thời điểm, đọc theo múi giờ khác. Việt Nam nhanh hơn UTC 7 tiếng và không đổi giờ theo mùa, nên độ lệch cố định "+07:00" cho đúng giờ Việt Nam ở mọi ngày:

python
import pandas as pd

gio = pd.read_csv("khong_khi_gio_tho.csv")
utc = pd.to_datetime(gio["thoi_gian_utc"]).dt.tz_localize("UTC")
vn = utc.dt.tz_convert("+07:00")
print(vn.iloc[0], "|", vn.dtype)
print("Đầu:", vn.min(), "| cuối:", vn.max())
print("Cùng thời điểm:", (utc == vn).all())

KẾT QUẢ

2026-01-01 00:00:00+07:00 | datetime64[us, UTC+07:00]
Đầu: 2026-01-01 00:00:00+07:00 | cuối: 2026-01-31 23:00:00+07:00
Cùng thời điểm: True

17:00 ngày 31/12 giờ UTC chính là 0 giờ ngày 01/01/2026 ở Hà Nội. File trông như bắt đầu từ năm cũ, nhưng theo giờ Việt Nam nó trọn tháng 1. Dòng cuối cho thấy hai cột so bằng nhau: chúng chỉ là hai cách đọc cùng một thời điểm. Đổi "+07:00" thành "+09:00" rồi chạy lại: dòng đầu in 2026-01-01 02:00:00+09:00, giờ của Tokyo.

Bạn có thể đã gặp tên múi giờ như "Asia/Ho_Chi_Minh" trong code ở nơi khác:

python
vn = utc.dt.tz_convert("Asia/Ho_Chi_Minh")

Tên múi giờ cần một bộ dữ liệu múi giờ (tzdata) cài trên máy. Trình chạy Python trên trang này chưa có bộ đó, nên dòng trên dừng với ZoneInfoNotFoundError; vì vậy bài dùng "+07:00". Trên máy của bạn có tzdata, hai cách cho cùng giờ cho Việt Nam. Với nước có giờ mùa hè, như Mỹ hay Úc, chỉ tên múi giờ mới tự đổi độ lệch theo mùa; một độ lệch cố định thì không.

Vì sao giờ đỉnh chỉ đúng sau khi đổi

Câu hỏi "bụi cao nhất lúc mấy giờ" cần giờ trong ngày, .dt.hour. Cùng một dữ liệu, gom theo giờ UTC hay giờ Việt Nam cho hai câu trả lời khác nhau:

python
import pandas as pd

gio = pd.read_csv("khong_khi_gio_tho.csv")
utc = pd.to_datetime(gio["thoi_gian_utc"]).dt.tz_localize("UTC")
vn = utc.dt.tz_convert("+07:00")
pm25 = gio["pm25"].mask(gio["pm25"] >= 900)
theo_vn = pm25.groupby(vn.dt.hour).mean()
print("Giờ đỉnh (UTC):", pm25.groupby(utc.dt.hour).mean().idxmax())
print("Giờ đỉnh (VN): ", theo_vn.idxmax())
print(theo_vn.loc[[8, 15, 21]].round(1).to_list())

KẾT QUẢ

Giờ đỉnh (UTC): 14
Giờ đỉnh (VN):  21
[75.1, 45.7, 79.2]

Theo giờ Việt Nam, bụi lên đỉnh lúc 21 giờ tối, có một đỉnh nhỏ lúc 8 giờ sáng (giờ đi làm) và thấp nhất buổi chiều. "14 giờ" của cách đầu là cùng đỉnh đó đọc theo giờ UTC; báo cáo "bụi cao nhất lúc 2 giờ chiều" thì sai với người đọc ở Hà Nội. Ba số đo 999 là gai cảm biến, được đổi thành ô trống bằng mask() như ở bài interpolate().

Kiểm tra nhanh

  1. Sau import pandas as pd, str(pd.Timestamp("2026-01-01 05:00").tz_localize("UTC").tz_convert("+07:00")) cho kết quả gì?

    • '2026-01-01 12:00:00+07:00'
    • '2026-01-01 05:00:00+07:00'
    • '2025-12-31 22:00:00+07:00'
    • '2026-01-01 12:00:00+00:00'
  2. Sau import pandas as pd, str(pd.Timestamp("2026-01-01 05:00").tz_localize("+07:00")) cho kết quả gì?

    • '2026-01-01 12:00:00+07:00'
    • '2026-01-01 05:00:00+07:00'
    • '2025-12-31 22:00:00+07:00'
    • Báo lỗi TypeError
  3. Những câu nào đúng về tz_localize() và tz_convert()?

    • tz_localize() dùng cho cột chưa có múi giờ, giữ nguyên số giờ
    • tz_convert() giữ nguyên thời điểm, đổi số giờ hiển thị
    • tz_convert() chạy được trên cột chưa có múi giờ
    • tz_localize() gọi lần hai trên cột đã có múi giờ thì đổi múi giờ
  4. Trong bài, vì sao code dùng "+07:00" thay cho "Asia/Ho_Chi_Minh"?

    • Vì "Asia/Ho_Chi_Minh" cho giờ sai ở Việt Nam
    • Vì trình chạy trên trang thiếu dữ liệu múi giờ (tzdata), và Việt Nam không đổi giờ theo mùa nên độ lệch cố định cho cùng giờ
    • Vì pandas 3 bỏ tên múi giờ
    • Vì độ lệch cố định nhanh hơn
Đúng hết lần đầu +15 XP

Bài tập

Thêm cột giờ địa phương

Công ty đặt trạm đo ở nhiều nước; mọi trạm gửi giờ UTC. Bảng bang có cột thoi_gian_utc (chuỗi dạng "2026-01-01 05:30", giờ UTC) và pm25; do_lech là độ lệch của nơi đặt trạm, như "+07:00" hay "-05:00". Viết thân hàm them_gio_dia_phuong(bang, do_lech):

  • Thêm cột gio_dia_phuong: cùng thời điểm với thoi_gian_utc, đọc theo độ lệch do_lech, có múi giờ.

  • Giữ nguyên các cột cũ, index và thứ tự dòng; cột mới đứng cuối.

Hàm không sửa bảng bang của nơi gọi.

Trả về: bảng có thêm cột giờ địa phương, một DataFrame.

python
import pandas as pd

def them_gio_dia_phuong(bang, do_lech):
    pass  # Viết thân hàm thay cho dòng này

Tóm tắt

  • Cột từ pd.to_datetime() chưa có múi giờ; tz_localize("UTC") báo cho pandas các giờ đó thuộc múi UTC, con số giờ giữ nguyên.

  • tz_convert("+07:00") đọc cùng thời điểm theo giờ Việt Nam; gọi trên cột chưa có múi giờ báo TypeError.

  • Lấy .dt.hour hay .dt.date sau khi đổi: gom theo giờ UTC làm lệch giờ đỉnh và cắt ngày ở 7 giờ sáng.

  • Việt Nam không đổi giờ theo mùa, nên "+07:00" đúng quanh năm; tên "Asia/Ho_Chi_Minh" cần tzdata, trình chạy trên trang chưa có.

Câu hỏi thường gặp

Pandas tz convert rồi muốn bỏ đuôi +07:00 khi in thì sao?

Gọi .dt.tz_localize(None) trên cột đã đổi: số giờ Việt Nam giữ nguyên, nhãn múi giờ bị bỏ. Chỉ làm vậy ở bước cuối, khi in hay ghi file cho người đọc; trong lúc tính, giữ múi giờ để không lẫn với cột giờ UTC.

Pandas tz localize báo "Already tz-aware" nghĩa là gì?

Cột đã có múi giờ rồi, thường vì file có đuôi +00:00 hay Z và pd.to_datetime() đã tự đọc. Lúc đó đừng tz_localize() nữa; gọi thẳng tz_convert("+07:00"). Thông báo này là một TypeError.

Lọc giờ Việt Nam trong một khoảng thế nào?

Đặt cột giờ đã đổi làm index rồi cắt bằng loc như ở bài lọc theo ngày; chuỗi mốc như "2026-01-10" được hiểu theo múi giờ của index. Với cột thường, so với pd.Timestamp("2026-01-10", tz="+07:00").

Chủ đề

pandas timezone

Dữ liệu của bài

Bài này có hữu ích?

Hỏi đáp

Đang tải câu hỏi…

Tham vấn chuyên môn

Nguyễn Việt Chung

Nhà sáng lập AIDev và VietPlatform · Thạc sĩ AI MSE

  • Tốt nghiệp thủ khoa xuất sắc Thạc sĩ AI MSE.
  • Đồng sáng lập, CTO E-University, SVOnline: số hóa 10+ đại học, 40.000+ sinh viên.
  • Xây hệ thống AI cho doanh nghiệp tại VietPlatform.
Biên soạn: AIDev Team · Rà soát · Quy trình biên tập