seaborn trong Python (seaborn python): khác Matplotlib ở đâu
Bài 1/10 · Chương 3
Biểu đồ thống kê với seaborn
- 9 phút
- Cơ bản
- Python 3.14
- Cập nhật
Trong bài này · 13
seaborn trong Python (seaborn python) là thư viện vẽ dựng trên Matplotlib: bạn đưa nó một DataFrame và tên các cột, nó tự gom số, tự tô màu từng nhóm và tự vẽ chú giải. Bạn dùng nó khi cần so nhiều nhóm trên một hình, chẳng hạn doanh thu từng tháng của hai chi nhánh, mà không muốn tự viết vòng lặp vẽ từng đường.
Cần biết trước: melt() và figure và axes.
Cài seaborn và import sns
Trình chạy trên trang đã có sẵn seaborn 0.13.2, nên các khối dưới bấm Chạy được ngay. Trên máy của bạn, cài một lần bằng lệnh sau (macOS và Linux đổi python thành python3):
python -m pip install seaborn
Lệnh này kéo theo cả pandas và Matplotlib nếu máy chưa có. Trong code, seaborn thường được đặt bí danh sns, đứng sau ba thư viện kia: import seaborn as sns. Bài viết thêm cho người mới, gồm lịch sử và các loại hình seaborn vẽ được, nằm ở bài Blog Matplotlib và seaborn là gì.
Cùng một biểu đồ, hai cách vẽ
File doanh_thu_chi_nhanh.csv ghi doanh thu 12 tháng năm 2025 (triệu đồng) của tám chi nhánh, mỗi chi nhánh một cột. Bạn muốn so Đà Nẵng, nơi đông khách du lịch mùa hè, với Huế. Với Matplotlib, bạn đi qua từng cột và tự gọi ax.plot() cho mỗi đường:
import pandas as pd
import matplotlib.pyplot as plt
rong = pd.read_csv("doanh_thu_chi_nhanh.csv")
rong["thang"] = rong["thang"].str[5:].astype(int)
fig, ax = plt.subplots(figsize=(6.4, 4), layout="constrained")
for ten in ["Đà Nẵng", "Huế"]:
ax.plot(rong["thang"], rong[ten], label=ten)
ax.set_title("Doanh thu hai chi nhánh năm 2025")
ax.set_xlabel("Tháng")
ax.set_ylabel("Doanh thu (triệu đồng)")
ax.legend(title="Chi nhánh")
plt.show()Đà Nẵng đạt đỉnh ở tháng 6, khoảng 530 triệu đồng, cao ngang mùa Tết, còn Huế, trừ tháng 1 (284), đi gần như ngang quanh 150 đến 200 triệu đồng. Dòng str[5:] cắt "2025-01" thành "01" rồi astype(int) đổi sang số tháng 1, để trục x là số. Vòng for là phần việc của bạn: Matplotlib chỉ vẽ đúng hai dãy số bạn đưa vào mỗi lần gọi.
Bảng dài cho seaborn
seaborn đọc dữ liệu theo cách khác: mỗi dòng là một lần đo, mỗi cột là một biến. Bảng của file là bảng rộng, tên chi nhánh nằm ở tên cột, nên seaborn không có cột nào để tách nhóm. melt() gấp các cột chi nhánh thành hai cột chi_nhanh và doanh_thu:
import pandas as pd
rong = pd.read_csv("doanh_thu_chi_nhanh.csv")
rong["thang"] = rong["thang"].str[5:].astype(int)
dai = rong.melt(id_vars="thang", value_vars=["Đà Nẵng", "Huế"],
var_name="chi_nhanh", value_name="doanh_thu")
print(rong.shape, dai.shape)
print(dai.iloc[[0, 1, 12, 13]])KẾT QUẢ
(12, 9) (24, 3)
thang chi_nhanh doanh_thu
0 1 Đà Nẵng 514
1 2 Đà Nẵng 276
12 1 Huế 284
13 2 Huế 149Bảng dài có 24 dòng: 12 tháng nhân hai chi nhánh. Mỗi dòng giờ trả lời đủ ba câu "tháng nào, chi nhánh nào, bao nhiêu", đúng thứ seaborn cần để biết đặt điểm ở đâu và tô màu gì. Đổi "Huế"] thành "Cần Thơ"] rồi chạy lại: hai dòng cuối in Cần Thơ.
Vẽ bằng data=, x=, y=, hue=
Bốn tham số này là cách seaborn đọc bảng: data= là bảng dài, x= và y= là tên cột cho hai trục, hue= là tên cột chia màu. Với một bảng, bốn tham số này nhận tên cột dạng chuỗi. Hàm vẽ đường là sns.lineplot(); bài scatterplot() và lineplot() dạy kỹ nó, ở đây chỉ cần biết errorbar=None tắt dải sai số, thứ bài barplot() và countplot() giải thích.
import pandas as pd
import matplotlib.pyplot as plt
import seaborn as sns
rong = pd.read_csv("doanh_thu_chi_nhanh.csv")
rong["thang"] = rong["thang"].str[5:].astype(int)
dai = rong.melt(id_vars="thang", value_vars=["Đà Nẵng", "Huế"],
var_name="chi_nhanh", value_name="doanh_thu")
fig, ax = plt.subplots(figsize=(6.4, 4), layout="constrained")
sns.lineplot(data=dai, x="thang", y="doanh_thu", hue="chi_nhanh",
errorbar=None, ax=ax)
ax.set_title("Doanh thu hai chi nhánh năm 2025")
ax.set_xlabel("Tháng")
ax.set_ylabel("Doanh thu (triệu đồng)")
ax.legend(title="Chi nhánh")
plt.show()Hình có cùng hai đường như hình Matplotlib, nhưng không còn vòng lặp: seaborn tự tách bảng theo chi_nhanh, vẽ mỗi nhóm một màu và dựng chú giải. Giống như đưa thủ kho một phiếu ghi tên cột, thay cho tự bê từng thùng hàng.
ax=ax bảo seaborn vẽ lên axes bạn vừa tạo, nên set_title(), set_xlabel() vẫn dùng như ở Matplotlib. seaborn tự đặt nhãn trục bằng tên cột (thang, doanh_thu) và tiêu đề chú giải là chi_nhanh, chữ không dấu người đọc không nên thấy. Ba lệnh set_xlabel(), set_ylabel(), ax.legend(title=…) thay chúng bằng chữ tiếng Việt có đơn vị.
seaborn khác Matplotlib ở đâu
Hai thư viện không thay nhau: seaborn gọi Matplotlib để vẽ, và hàm seaborn trả về đúng axes nó đã vẽ lên.
import pandas as pd
import matplotlib.pyplot as plt
import seaborn as sns
dai = pd.DataFrame({
"thang": [1, 2, 1, 2],
"chi_nhanh": ["Huế", "Huế", "Đà Nẵng", "Đà Nẵng"],
"doanh_thu": [284, 149, 514, 276]})
fig, ax = plt.subplots(figsize=(6.4, 4), layout="constrained")
ket_qua = sns.lineplot(data=dai, x="thang", y="doanh_thu",
hue="chi_nhanh", errorbar=None, ax=ax)
print(ket_qua is ax, type(ket_qua).__name__)
print(ax.get_xlabel(), ax.get_ylabel())
plt.close(fig)KẾT QUẢ
True Axes
thang doanh_thuket_qua is ax in True: thứ seaborn trả về là Axes của Matplotlib, nên các lệnh của bài biểu đồ đường dùng tiếp được. Khác biệt nằm ở đầu vào. Matplotlib nhận dãy số và vẽ đúng chúng; seaborn nhận bảng và tên cột, tự gom các dòng cùng nhóm, tự chọn màu, tự ghi chú giải. plt.close(fig) đóng hình vì khối này chỉ in, không cần hiện.
Kiểm tra nhanh
Trong khung bẫy bảng rộng, lời gọi
sns.lineplot(data=rong, x="thang", y="doanh_thu", hue="chi_nhanh")báo lỗi gì?KeyError, vì pandas không tìm thấy cộtValueError, vì bảng rộng không có cột têndoanh_thuTypeError, vìy=phải là một dãy số
Trong khung bẫy quên hue=, nếu bảng có thêm dòng Cần Thơ tháng 1 là
348thì điểm tháng 1 của đường còn lại cao bao nhiêu?514, doanh thu lớn nhất của tháng 11146, tổng ba chi nhánh382, trung bình của 284, 514 và 348
Những câu nào đúng về seaborn so với Matplotlib?
sns.lineplot(..., ax=ax)trả về chínhax, nên vẫn đặt tiêu đề bằngax.set_title()- seaborn nhận tên cột của bảng, còn
ax.plot()nhận dãy số - seaborn vẽ không cần Matplotlib, nên không có
Axes - seaborn tự đặt nhãn trục bằng chữ tiếng Việt có dấu
Sau
import pandas as pd,pd.DataFrame({"thang": [1, 2], "Huế": [284, 149], "Đà Nẵng": [514, 276]}).melt(id_vars="thang").shapecho kết quả gì?(2, 3)(4, 3)(2, 4)
Bài tập
Vẽ doanh thu nhiều chi nhánh bằng seaborn
Bảng rong có cột thang dạng chuỗi "2025-01", "2025-02"… và mỗi chi nhánh một cột số (triệu đồng), như file doanh_thu_chi_nhanh.csv. Viết thân hàm ve_chi_nhanh(rong, cac_chi_nhanh):
đổi bảng sang bảng dài bằng
melt()cho các chi nhánh trong listcac_chi_nhanh(một hoặc hai chi nhánh);vẽ bằng
sns.lineplot(..., errorbar=None, ax=ax)trên một axes mới, mỗi chi nhánh một đường theo đúng thứ tự củacac_chi_nhanh;trục x là số tháng
1,2…12lấy từ hai chữ số cuối củathang;tiêu đề đúng là
Doanh thu theo tháng, nhãn trục xTháng, nhãn trục yDoanh thu (triệu đồng), chú giải có tiêu đềChi nhánh.
Hàm không sửa bảng nó nhận.
Trả về: axes đã vẽ, một Axes.
import pandas as pd
import matplotlib.pyplot as plt
import seaborn as sns
def ve_chi_nhanh(rong, cac_chi_nhanh):
pass # Viết thân hàm thay cho dòng nàyTóm tắt
seaborn dựng trên Matplotlib, bí danh
sns; cài trên máy bằngpython -m pip install seaborn.seaborn cần bảng dài: mỗi dòng một lần đo; bảng rộng đổi bằng
melt()trước.data=là bảng,x=,y=,hue=là tên cột; tên cột sai thì seaborn báoValueError.Quên
hue=thì các dòng cùngxbị gộp thành trung bình.Hàm seaborn trả về
Axes; đặt lại nhãn trục, tiêu đề chú giải bằng chữ tiếng Việt có đơn vị.
Câu hỏi thường gặp
Nên dùng seaborn hay Matplotlib cho báo cáo?
Dùng cả hai. seaborn lo phần gom và tô màu theo nhóm từ bảng dài, Matplotlib lo phần chỉnh tiêu đề, trục, chú giải trên axes mà seaborn trả về. Hình chỉ có một dãy số thì ax.plot() hay ax.bar() của bài figure và axes đã đủ gọn.
pip install seaborn xong mà vẫn báo ModuleNotFoundError thì làm sao?
Thường là bạn cài vào một bản Python khác bản đang chạy code. Gõ python -m pip install seaborn bằng đúng lệnh python bạn dùng để chạy file, hoặc cài trong môi trường ảo đang bật. Trên trang này không cần cài: seaborn có sẵn trong trình chạy.
Bảng của tôi đã là bảng dài thì có cần melt() không?
Không. Bảng như đơn hàng, mỗi dòng một đơn có cột kênh bán, đã là bảng dài: đưa thẳng vào data= và chọn hue="kenh". melt() chỉ cần khi tên nhóm nằm ở tên cột, như tám cột chi nhánh của file doanh thu; bài melt() có thêm ví dụ.
Đổi màu các nhóm của seaborn bằng cách nào?
Thêm palette= vào lời gọi: tên một bảng màu như palette="tab10", hay dict tên nhóm sang màu, palette={"Huế": "#7b3fa0", "Đà Nẵng": "#e67e22"}, để mỗi chi nhánh giữ một màu trên các hình của báo cáo.
Chủ đề
Dữ liệu của bài
- Tải xuống
doanh_thu_chi_nhanh.csv
CSV · 589 byte
Bài này có hữu ích?
Hỏi đáp
Tham vấn chuyên môn
Nhà sáng lập AIDev và VietPlatform · Thạc sĩ AI MSE
- Tốt nghiệp thủ khoa xuất sắc Thạc sĩ AI MSE.
- Đồng sáng lập, CTO E-University, SVOnline: số hóa 10+ đại học, 40.000+ sinh viên.
- Xây hệ thống AI cho doanh nghiệp tại VietPlatform.